BÀN CHÂN BẸT CÓ PHẢI MỔ KHÔNG? KHI NÀO CẦN PHẪU THUẬT VÀ CÓ NGUY HIỂM KHÔNG?

Bàn chân bẹt là tình trạng vòm phía trong bàn chân thấp hoặc không rõ khi đứng, khiến diện tích lòng bàn chân tiếp xúc với mặt đất tăng lên. Đây là đặc điểm khá phổ biến ở trẻ nhỏ và cũng có thể xuất hiện ở người trưởng thành. Tuy nhiên, bàn chân bẹt không đồng nghĩa với việc chắc chắn phải phẫu thuật. Nhiều trường hợp không gây đau, không ảnh hưởng đến vận động và chỉ cần theo dõi trong quá trình phát triển.

Bàn chân bẹt khi nào đáng lo?

Vòm bàn chân có chức năng hỗ trợ phân bổ trọng lượng, hấp thụ lực và giúp bàn chân thích nghi với các bề mặt khi vận động. Khi vòm chân thấp kèm rối loạn cơ học, người bệnh có thể xuất hiện đau lòng bàn chân, đau gót, mỏi chân hoặc khó chịu ở cổ chân sau khi đứng và đi lại lâu.

Một số trường hợp còn có biểu hiện gót chân lệch, bàn chân đổ vào trong, giày dép mòn không đều hoặc dáng đi thay đổi. Nếu tình trạng này ảnh hưởng đến cơ chế vận động, các vùng như đầu gối, khớp háng và lưng có thể phải chịu tải khác biệt.

Ở trẻ em, bàn chân bẹt mềm và không gây triệu chứng thường có thể được theo dõi. Vòm chân của trẻ vẫn tiếp tục phát triển trong những năm đầu đời. Ngược lại, bàn chân bẹt gây đau, hạn chế vận động hoặc có biến dạng rõ cần được đánh giá để xác định nguyên nhân.

Bàn chân bẹt có nhất thiết phải phẫu thuật không?

Phẫu thuật không phải phương pháp điều trị đầu tiên đối với bàn chân bẹt. Phần lớn trường hợp có triệu chứng sẽ được ưu tiên điều trị bảo tồn, chẳng hạn như điều chỉnh hoạt động, tập phục hồi chức năng, kéo giãn cơ và sử dụng dụng cụ chỉnh hình khi có chỉ định.

Phẫu thuật chỉ được cân nhắc khi bàn chân có biến dạng đáng kể, triệu chứng kéo dài hoặc chức năng vận động bị ảnh hưởng rõ rệt dù đã áp dụng các biện pháp bảo tồn phù hợp. Vì vậy, việc quyết định mổ không thể chỉ dựa vào hình dáng lòng bàn chân.

Những trường hợp có thể được cân nhắc phẫu thuật

Một số trẻ có bất thường cấu trúc bàn chân từ nhỏ khiến việc đi lại khó khăn hoặc gây đau kéo dài. Nếu tình trạng không cải thiện với phương pháp bảo tồn và biến dạng ảnh hưởng đáng kể đến chức năng, bác sĩ có thể đánh giá khả năng phẫu thuật.

Ở người trưởng thành, bàn chân bẹt mắc phải có thể liên quan đến suy yếu hoặc tổn thương gân chày sau, chấn thương, thoái hóa hoặc các vấn đề khác của hệ thống nâng đỡ vòm chân. Khi cấu trúc nâng đỡ bị suy giảm nghiêm trọng và gây đau, biến dạng hoặc hạn chế vận động, phẫu thuật có thể trở thành một trong những lựa chọn điều trị.

Trường hợp bàn chân bẹt cứng cũng cần được chú ý vì có thể liên quan đến bất thường xương hoặc khớp. Đây là tình trạng cần được thăm khám chuyên khoa để xác định nguyên nhân thay vì tự điều trị tại nhà.

Điều trị bàn chân bẹt không cần phẫu thuật

Trước khi cân nhắc phẫu thuật, người bệnh thường được ưu tiên các phương pháp ít xâm lấn. Dụng cụ chỉnh hình bàn chân có thể được sử dụng trong một số trường hợp nhằm hỗ trợ vòm, cải thiện phân bố áp lực và giảm khó chịu khi đi lại. Việc lựa chọn cần dựa trên đặc điểm bàn chân và mục tiêu điều trị, không nên tự ý sử dụng sản phẩm không phù hợp.

Các bài tập phục hồi chức năng cũng có thể giúp tăng sức mạnh cơ bàn chân và cẳng chân. Một số động tác thường được áp dụng gồm nhón gót, nhặt vật bằng ngón chân, lăn bóng dưới lòng bàn chân và kéo giãn cơ bắp chân. Trẻ cần tập với cường độ vừa phải, đúng kỹ thuật và dừng lại nếu xuất hiện đau.

Vật lý trị liệu và theo dõi chuyên khoa

Vật lý trị liệu có thể hỗ trợ cải thiện sức mạnh cơ, độ linh hoạt của cổ chân, khả năng giữ thăng bằng và kiểm soát bàn chân khi vận động. Tùy tình trạng, chuyên gia có thể xây dựng chương trình tập luyện riêng cho từng trẻ hoặc người trưởng thành.

Việc theo dõi định kỳ cũng giúp phát hiện những thay đổi bất thường trong quá trình phát triển. Đặc biệt với trẻ em, cha mẹ không nên chỉ dựa vào việc lòng bàn chân trông phẳng để kết luận cần điều trị.

Phẫu thuật bàn chân bẹt có nguy hiểm không?

Mức độ rủi ro phụ thuộc vào loại phẫu thuật, tình trạng bàn chân, tuổi và sức khỏe tổng thể của người bệnh. Sau phẫu thuật, người bệnh có thể cần hạn chế chịu lực, sử dụng phương tiện hỗ trợ đi lại và thực hiện phục hồi chức năng trong một thời gian. Một số nguy cơ có thể gặp gồm đau, sưng, cứng khớp, nhiễm trùng hoặc vấn đề liên quan đến quá trình lành thương.

Do đó, phẫu thuật chỉ nên được thực hiện khi có chỉ định rõ ràng và sau khi bác sĩ đánh giá đầy đủ. Phát hiện sớm, theo dõi sự phát triển của bàn chân và áp dụng điều trị bảo tồn phù hợp có thể giúp nhiều trường hợp kiểm soát triệu chứng mà không cần can thiệp phẫu thuật.

Ngoài ra, phụ huynh có thể tham khảo thêm dòng dép cho bàn chân bẹt tại Xixa để tìm hiểu những sản phẩm phù hợp với nhu cầu của trẻ.

Các mẫu giày được chú trọng về độ êm ái, sự vừa vặn và tính thuận tiện trong quá trình sử dụng hằng ngày.

Tùy vào độ tuổi, đặc điểm bàn chân và thói quen vận động, bố mẹ có thể cân nhắc kiểu dáng thích hợp cho bé.

Việc sử dụng sản phẩm phù hợp sẽ giúp trẻ cảm thấy thoải mái hơn khi đi lại và vui chơi.

Thông tin chi tiết về các mẫu giày có thể được xem trực tiếp tại https://xixa.vn/.

Website cũng cung cấp đa dạng kiểu dáng, giúp việc tìm hiểu và so sánh trở nên dễ dàng hơn.

Nếu đang quan tâm đến các sản phẩm dành cho trẻ có bàn chân bẹt, XiXa là một nguồn thông tin mà bố mẹ có thể tham khảo thêm.

Từ đó, gia đình có thể chủ động cân nhắc sản phẩm phù hợp với nhu cầu và đặc điểm riêng của bé.